NHÓM HOẠT CHẤT TRỪ BỆNH SẦU RIÊNG PHỔ BIẾN HIỆN NAY
Việc chọn hoạt chất trừ bệnh sầu riêng phù hợp đóng vai trò rất quan trọng. Hiểu rõ cơ chế từng nhóm thuốc giúp nhà vườn quản lý nấm hại hiệu quả. Cùng CSA Agro tìm hiểu chi tiết trong bài viết sau.
Áp lực nấm hại và tiêu chí chọn hoạt chất trừ bệnh sầu riêng
Cây sầu riêng mang lại giá trị cao nhưng rất dễ nhiễm bệnh. Các loại nấm có thể tấn công vào rễ, thân, lá và quả non.
Nhà vườn thường nhầm lẫn giữa nấm Phytophthora và sâu đục thân. Bệnh xì mủ làm nứt vỏ và ứa giọt dịch màu nâu cánh gián. Trong khi đó, vết sâu đục thân luôn xuất hiện đùn mùn cưa mịn.
Nhiều người hay phun thuốc gốc đồng nồng độ cao vào ngày nắng gắt. Thao tác này dễ làm cháy chóp lá và quéo cơi đọt non. Bà con nên thăm vườn vào buổi sáng để kiểm tra mặt dưới lá.
Khi lựa chọn hoạt chất phòng trừ, bà con cần chú ý các tiêu chí sau:
Khả năng lưu dẫn hai chiều hoặc thấm sâu nhanh vào mô cây.
Phổ tác dụng phù hợp với nhóm nấm Oomycetes hoặc nấm đất.
Mức độ an toàn cao đối với đọt non và hoa sầu riêng.
Khả năng tương thích tốt khi phối trộn thuốc bảo vệ thực vật.
Vết xì mủ thối vỏ trên thân sầu riêng do nấm Phytophthora gây hại
Nhóm hoạt chất trừ bệnh sầu riêng chuyên trừ nấm Oomycetes
Nấm Phytophthora palmivora và Pythium spp. thuộc nhóm sinh vật dạng nấm Oomycetes. Nhóm này chuyên gây hại vùng cổ rễ, thân cành và trái sầu riêng.
Hoạt chất Metalaxyl và Mefenoxam
Metalaxyl và Mefenoxam có khả năng lưu dẫn mạnh mẽ từ rễ lên lá. Thuốc giúp ngăn chặn sợi nấm lây lan vào các bó mạch dẫn.
Nhà vườn không nên dùng hoạt chất này liên tục trong nhiều vụ liền. Thói quen dùng lặp lại nhiều lần sẽ khiến nấm bệnh nhanh quen thuốc. Với vết xì mủ thân, bà con cần cạo sạch vỏ rồi mới quét thuốc.
Hoạt chất Phosphonate và Mono-potassium phosphite
Hợp chất gốc Phosphonate phát huy tác dụng theo cơ chế kích kháng chủ động. Hoạt chất có thể di chuyển hai chiều lên búp non và xuống rễ.
Phân tử phosphite kích thích cây sản sinh chất đề kháng tự nhiên phytoalexin. Nhờ đó, vết bệnh thối vỏ thân sẽ khô miệng nhanh chóng. Sau ba ngày quét thuốc, vết bệnh đổi màu xám là nấm đã ngừng phát triển.
Hoạt chất Cyazofamid và Dimethomorph
Dimethomorph ức chế sự hình thành vách tế bào nấm Phytophthora rất hiệu quả. Trong khi đó, Cyazofamid làm gián đoạn chuỗi hô hấp trong tế bào nấm.
Hai hoạt chất này rất thích hợp để luân phiên trong mùa mưa lũ. Việc xoay vòng hoạt chất giúp giảm tối đa áp lực kháng thuốc của nấm.
Nhóm hoạt chất kiểm soát thán thư và nấm đốm lá sầu riêng
Nấm Colletotrichum gloeosporioides là tác nhân gây bệnh thán thư trên lá sầu riêng. Bệnh làm rụng lá non và khiến cành khô chết dần từ ngọn.
Nhóm Strobilurin với Azoxystrobin và Pyraclostrobin
Azoxystrobin và Pyraclostrobin có tác dụng chặn đứng nguồn năng lượng của tế bào nấm. Cả hai đều có khả năng thấm sâu nhanh qua lớp sáp bề mặt.
Thời điểm phun phòng ngừa thích hợp nhất là khi cơi đọt mới nhú mắt cua. Nếu vết bệnh đã lan rộng thành đốm hoại tử thì mô lá không thể phục hồi. Bà con cần phun ướt đều hai mặt lá khi cơi đọt mở rộng.
Nhóm Triazole với Difenoconazole và Hexaconazole
Nhóm Triazole ngăn chặn sự tổng hợp ergosterol trên màng tế bào của nấm hại. Cơ chế này kìm hãm sự nảy mầm và phát triển của các giác bám.
Hexaconazole và Difenoconazole phòng trừ tốt bệnh đốm mắt cua và rỉ sắt. Tuy vậy, người trồng không nên phun nhóm này vào lúc hoa đang xả nhụy. Hơi thuốc có thể gây nóng bầu nhụy và làm rụng hoa non.
Triệu chứng thán thư gây cháy chóp và mép lá sầu riêng
Nhóm hoạt chất tiếp xúc và bảo vệ bề mặt tán cây sầu riêng
Hoạt chất tiếp xúc tạo ra một lớp màng ngăn bào tử nấm xâm nhập. Đây là giải pháp phòng vệ bề mặt tán cây trước các đợt mưa bão.
Các hoạt chất phổ biến gồm Mancozeb, Propineb, Chlorothalonil và các dạng đồng vô cơ. Nhóm này tác động đa điểm nên nấm bệnh hầu như không thể kháng thuốc. Thuốc tiếp xúc giúp bảo vệ tầng lá già và thân cành rất an toàn.
Để thuốc tiếp xúc phát huy tác dụng, bà con nên tuân thủ các lưu ý sau:
Phun bao phủ đều cả hai mặt lá trước khi mưa dầm xuất hiện.
Không tự ý trộn chung gốc đồng với lân hai chiều hoặc vi sinh.
Sử dụng chất bám dính để giảm bớt sự rửa trôi của nước mưa.
Phun luân phiên giữa thuốc tiếp xúc và thuốc lưu dẫn trong mùa mưa.
Ứng dụng vi sinh đối kháng trong quản lý nấm bệnh đất vùng rễ
Vùng đất rễ sầu riêng thường là nơi ẩn nấp của nấm Fusarium và Pythium. Bổ sung vi sinh vật có ích giúp cân bằng hệ sinh thái dưới lòng đất.
Nấm Trichoderma spp. và vi khuẩn Bacillus subtilis là hai chủng được dùng nhiều nhất. Chúng tiết ra enzyme phân hủy sợi nấm và cạnh tranh thức ăn với mầm bệnh. Nhờ vậy, bộ rễ tơ sầu riêng được bảo vệ trước các ổ nấm hại.
Để vi sinh phát triển tốt trong đất, nhà vườn cần lưu ý các việc sau:
Chỉ tưới vi sinh khi đất đủ ẩm, tránh lúc đất quá khô cằn.
Duy trì độ pH đất ở mức từ 5,5 đến 6,5 để rễ hấp thu tốt.
Cách ly tối thiểu mười ngày giữa đợt bón vi sinh và thuốc hóa học.
Kết hợp bón phân hữu cơ hoai mục nhằm cung cấp thức ăn cho vi sinh.
Bộ rễ sầu riêng bị nấm tấn công làm thối đen rễ tơ
Nguyên tắc luân phiên hoạt chất trừ bệnh sầu riêng chống kháng thuốc
Việc phun liên tục một hoạt chất sẽ khiến nấm bệnh nhanh chóng kháng thuốc. Điều này làm hiệu lực bảo vệ của vườn cây giảm sút nghiêm trọng.
Nhà vườn nên đổi mới nhóm tác động sau mỗi lần phun trừ bệnh. Sự kết hợp giữa thuốc nội hấp và tiếp xúc giúp tăng cường hiệu quả bảo vệ. Người canh tác cần đọc kỹ khuyến cáo về liều lượng trên bao bì.
Bà con có thể áp dụng các nguyên tắc sau để ngăn ngừa tính kháng:
Không dùng một loại thuốc nội hấp quá hai lần trên một cơi đọt.
Phun thuốc tiếp xúc trước khi có những đợt mưa lớn kéo dài.
Luân phiên đổi nhóm thuốc theo từng chu kỳ phòng bệnh trong năm.
Kết hợp giải pháp sinh học để giảm bớt lượng thuốc hóa học sử dụng.
Hiểu rõ các hoạt chất giúp nhà vườn bảo vệ cây sầu riêng hiệu quả. Đối tác có thể lựa chọn dịch vụ Gia công thuốc BVTV tại Nhà máy gia công CSA Agro. Bạn đọc có thể cập nhật thêm kỹ thuật canh tác tại Tin tức nông nghiệp CSA Agro.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Website: csaagro.com